U bent hier

Monument gemeente Aalten
In uw regio:

Aalten

62 rijksmonumenten

Gemeente Aalten
Tel. (0543) 49 31 50
i.oonk@aalten.nl
www.aalten.nl

Aalten

De oorsprong van het dorp Aalten ligt in de tweede helft van de 8e eeuw, toen Karel de Grote de Saksische stammen in de regio aan zich onderwierp. Iedere gemeenschap in de veroverde gebieden moest een zogeheten hoofdhof leveren voor de stichting van een kerk. Waarschijnlijk is toen de eerste kerk van Aalten gesticht op gronden die behoorden bij de voormalige Ahof, nu beter bekend als De Pol. De parochie Aladon of Alethnin die toen tot stand is gekomen en voor het eerst vermeld werd in 1152 omvatte aanvankelijk ook Bredevoort en Dinxperlo.

Bredevoort

Het oude monumentale vestingstadje Bredevoort is sedert 1818 onderdeel van de gemeente Aalten. In de middeleeuwen was het stadje de woonplaats van borgmannen. Deze mannen waren de verdedigers van het voormalige kasteel van Bredevoort. De heren van Bredevoort maakten van de vroegere voorburcht een fel omstreden vesting, die van 1326 tot 1795 hoofdstad van de heerlijkheid Bredevoort was (de huidige gemeenten Aalten en Winterswijk).
 
De Grote Gracht en het Molenbastion herinneren nog aan deze periode. De gemeente Aalten kent vele rijks- en gemeentelijke monumenten. Ook zijn er twee beschermde stads- en dorpsgezichten aangewezen. De vele monumenten, alsmede de beschermde stads- en dorpsgezichten, zijn van groot belang voor de uitstraling van onze gemeente. Ze zorgen er voor dat mensen hier graag wonen en recreëren. Ook trekken ze bezoekers aan, die van belang zijn voor de lokale economie.

Monumenten herinneren ons aan het leven, het wonen en werken van onze voorouders. De gemeente Aalten wil deze herinneringen ook graag voor de komende generaties bewaren. Daarom kent de gemeente Aalten een gemeentelijke monumentenlijst, waarop de meest waardevolle panden staan, die als gemeentelijk monument zijn aangewezen.
 
Een pand wordt natuurlijk niet zomaar een gemeentelijk monument. De aanwijzing komt tot stand na een zeer zorgvuldige afweging. In zijn algemeenheid geldt als basisregel, dat het betreffende pand nog (grotendeels) in zijn oorspronkelijke vorm of opzet bestaat, in een redelijk goede staat verkeert en zonder volledige afbraak is te restaureren. Verder moet het pand voldoen aan een aantal criteria zoals:

  • architectuurhistorische waarde(n)
  • stedenbouwkundige of landschappelijke waarde(n)
  • cultuurhistorische waarde(n)

Met behulp van deze criteria wordt een pand vanuit verschillende invalshoeken bekeken. Zo wordt onder andere onderzoek gedaan naar de bouwstijl of bouwtraditie, het materiaalgebruik, de zeldzaamheidswaarde, het belang van de architect, de betekenis voor de plaatselijke historie en de eventuele bijzondere stedenbouwkundige of landschappelijke situering. Ook waardevolle wijzigingen in de loop van de tijd nemen we in de afweging mee. Aan de aanwijzing van een pand gaat dus een grondig onderzoek en een zorgvuldige procedure vooraf. De resultaten van het onderzoek legt de gemeente vast in een rapport, ook wel de redengevende beschrijving genoemd. De onafhankelijke monumentencommissie beoordeelt de beschrijving en adviseert ons over een eventuele aanwijzing van het pand tot gemeentelijk monument.

Monument in de Gemeente Aalten

Aanpassing gemeentelijke monumentenlijst

De samenvoeging van de gemeenten Aalten en Dinxperlo leidt ertoe dat de gemeentelijke monumentenlijst in de komende periode wordt aangepast. In de voormalige gemeente Dinxperlo waren nog geen panden aangewezen als gemeentelijk monument, terwijl er wel panden staan die aan de criteria voldoen om in aanmerking te komen voor plaatsing op de lijst. Het Gelders Genootschap voert de actualisatie van de Aaltense gemeentelijke monumentenlijst uit. Naast het toevoegen van objecten aan de lijst, is het ook mogelijk dat bestaande monumenten worden afgevoerd, die op grond van de huidige inzichten niet langer een status als monument behoeven.
 
Het in stand houden van monumentale panden is een kostbare zaak. De eigenaar kan dit zelf vaak niet volledig bekostigen. Vandaar dat er diverse regelingen zijn die het in stand houden ondersteunen. De gemeente Aalten heeft een Subsidieverordening gemeentelijke monumenten en molens 2007 vastgesteld.

Voor onderhoud van een gemeentelijk monument bedraagt de subsidie 20% van de totaal door de gemeente subsidiabel geachte kosten tot een maximumsubsidie van € 5.000,- per jaar, mits het budget voor onderhoud voldoende is. Aanvragen worden afgehandeld in volgorde van binnenkomst en dienen voor 1 november van het lopende budgetjaar te worden ingediend. Voor restauratie van een gemeentelijk monument bedraagt de subsidie maximaal 20% van de totaal door de gemeente subsidiabel geachte kosten tot een maximumsubsidie van € 20.000,- per jaar. Het subsidiepercentage is afhankelijk van het beschikbare budget voor restauratie. Aanvragen dienen voor 1 november van het lopende budgetjaar te worden ingediend. Daarna vindt een evenredige verdeling plaats van het beschikbare budget voor restauratie over alle voor 1 november ingediende, volledige aanvragen om restauratiesubsidie.

Overigens kunnen eigenaren van gemeentelijke monumenten en/of beeldbepalende panden binnen beschermde stads- en dorpsgezichten een laagrentende cultuurfonds-hypotheek aanvragen.


Voor informatie over monumenten-, bouw- en sloopvergunningen voor monumenten alsmede voor de bovengenoemde subsidiemogelijkheden, kunt u contact opnemen met de afdeling Omgeving, de heer W. Bulsink, tel. (0543) 493 127 of w.bulsink@aalten.nl.

Wilt u meer weten over de actualisatie van de gemeentelijke monumentenlijst of het monumentenbeleid van de gemeente Aalten, neem dan contact op met de afdeling Omgeving, mevrouw I. Oonk, tel. (0543) 493 150 of i.oonk@aalten.nl.

Contactgegevens

Gemeente Aalten
Raadhuisstraat 8
7091 CK Dinxperlo

Contactpersoon
Afdeling Omgeving
Mevr. I. Oonk