's-Hertogenbosch

s-Hertogenbosch monumenten
544
544
220

Gemeente ’s-Hertogenbosch
Tel. 073- 615 57 80
p.duijkers@s-hertogenbosch.nl
www.s-hertogenbosch.nl

's-Hertogenbosch, officieus Den Bosch genoemd, is de hoofdstad van de provincie Noord-Brabant. De stad draagt de bijnaam 'Moerasdraak' en herinnert aan haar rol in de Tachtigjarige Oorlog. 's-Hertogenbosch was toen een vestingstad omringd door Moeras zoals Het Bossche Broek en de Moerputten, waardoor de stad 'onneembaar' werd geacht. De gemeente 's-Hertogenbosch bestaat verder uit Rosmalen, Nuland, Vinkel en diverse dorpen en gehuchten.

Monumentenkaarten

Gemeente 's-Hertogenbosch telt honderden rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten. Daarnaast zijn er nog tientallen locaties aangewezen als archeologisch monument. Wilt u weten of u in een monument of beschermd gebied woont? 

Koffiewinkel hinthamerstraat Den Bosch

Monumentenzorg 's-Hertogenbosch

De afdeling Monumentenzorg van de gemeente 's-Hertogenbosch zet zich in om het erfgoed van de gemeente op duurzame wijze te behouden voor de toekomst. Als u verbouw plannen heeft voor uw monument dan is het verstandig om eerst een historisch onderzoek te doen. Bekijk hiervoor de website Erfgoed 's-Hertogenbosch. Voor meer informatie kunt u ook contact opnemen.

Afbeelding
Opvallen

Zonne-energiemaatregelen

De inzet van duurzaamheidsmaatregelen bij monumenten en panden in beschermde gezichten is soms strijdig met de inzet voor behoud van de cultuurhistorische waarden. Dit geldt met name bij de toepassing van zonnepanelen en/of zonnecollectoren. De gemeente heeft hiervoor nota opgesteld om zowel klimaatdoelstellingen te kunnen behalen als het behouden van de ruimtelijke kwaliteit van de stad, waar cultuurhistorie in het fysieke domein een belangrijke plaats inneemt.

Afbeelding
Herbestemming

Herbestemming van monumenten

Gemeente ´s-Hertogenbosch heeft een centraal aanspreekpunt voor herbestemming van monumenten. Geïnteresseerde investeerders en gebruikers kunnen daar terecht met vragen. Een team van deskundigen kan duidelijk de aandachtspunten en mogelijkheden in beeld brengen waardoor er sneller inzicht is in herbestemming van monumenten. 

Monumenten in s-Hertogenbosch
Afbeelding
Toolbox

gemeentemonumenten en beeldbepalende panden

Bent u eigenaar van een monumenten of beeldbepalend pand of u overweegt er één te kopen dan komt u mogelijk aanmerking voor een subsidie voor en restauratiewerkzaamheden waarbij sprake is van meer dan normaal onderhoud die noodzakelijk zijn voor de instandhouding van de cultuurhistorische waarde van het monument. Deze subsidie is van toepassing op gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden in het beschermd stadsgezicht. 

Woonhuissubsidie

Particuliere eigenaren van rijksmonumenten met een woonfunctie, kunnen jaarlijks tussen 1 maart en 30 april een aanvraag indienen voor een instandhoudingssubsidie. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed behandelt de subsidieaanvraag en kent deze toe. Deze subsidie is bedoeld voor kosten van reguliere onderhoudswerkzaamheden aan monumentale onderdelen van het rijksmonument, zoals gevelherstel of schilderwerk aan de buitenzijde van het pand. 

Subsidieregeling instandhouding monumenten (Sim)

Ieder jaar kan van 1 februari tot en met 31 maart de Subsidieregeling instandhouding monumenten (Sim) aangevraagd worden voor rijksmonumenten die geen woonhuis zijn. Zoals een kerk, molen of fabriek. Ook groene en archeologische monumenten vallen onder deze subsidieregeling.

Afbeelding
Vergunning verleend

Omgevingsvergunning

Particulieren, architecten, bouwondernemers en andere belanghebbenden kunnen bij Erfgoed 's-Hertogenbosch bouwhistorisch en archeologisch advies inwinnen als er plannen zijn om te gaan verbouwen. Bij verbouwingen of restauraties vindt overleg plaats met de bouwhistorisch en/of archeologisch adviseur. Het advies van hem is niet bindend. Pas als de Monumenten- en Welstandscommissie elementen van dit advies overneemt bij de beoordeling van een bouwplan, kan het advies een rol spelen bij de aanvraag van een bouw- of monumentenvergunning. Heeft u verbouwplannen?

Den Bosch 1649 Blaeu
Historische kaart van Den Bosch ca. 1649 uit "Stedenboeken van de Nederlanden" door J. Blaeu

Geschiedenis Den Bosch

Den Bosch ontstond op een dekzandrug uit de laatste ijstijd. Voordat de stad ontstond bevond zich hier een (moeras)bos dat jachtgebied was van de graven van Leuven en later aan Hendrik I, de eerste hertog van Brabant. Hier komt de naam des Hertogen bosch (het bos van de hertog) vandaan. In 1184 krijgt den Bosch stadsrechten. De stad groeide door handel en nijverheid zo snel dat al vanaf 1318 een tweede omwalling werd gebouwd. De stad was na het voltooien van de tweede omwalling de tweede stad (na Utrecht) in inwoneraantal op het grondgebied van het huidige Nederland.

De Markt in de 19e eeuw door Jacques Carabain; in collectie van het Noordbrabants Museum

In de vijftiende eeuw moeten de stadsmuren ingrijpend veranderd worden. De vroegere muren boden voldoende bescherming tegen boogschutters, maar niet tegen kanonsgeschut dat zijn intrede deed. De stadsmuren worden vervangen door aarden wallen van enkele meters dik. Tussen 1614 en 1629 worden verschillende bastions aangelegd. Hierna worden er nog amper wijzigingen aan de stadswallen uitgevoerd. In 1874 viel het doek als vestigingsstad. In de meeste steden werden de vestingwerken afgebroken. In Den Bosch niet: de verdedigingswerken deden ook dienst als waterkering. Nu worden de stadswallen veelvuldig gebruikt als wandelgebied.

Meer monumenteninformatie

Afbeelding
Wetten

Historische verenigingen

Musea Den Bosch

Naar boven