Rijksmonument

Wat is eigenlijk een rijksmonument?
 

Een mooie definitie:

“een onroerend goed dat om haar cultuurhistorische waarde door de rijksoverheid is aangewezen om te worden beschermd en behouden te blijven.”

Bekende rijksmonumenten zijn de Ridderzaal op het Binnenhof, het Paleis op de Dam in Amsterdam, de Domtoren in Utrecht of Paleis het Loo in Apeldoorn.
 

Er wordt onderscheid gemaakt tussen:

• bouwkundige monumenten
• archeologische monumenten
• landschappelijke elementen en structuren

Nederland telt ruim 62.000 rijksmonumenten. Tweederde van de rijksmonumenten zijn woonhuizen. Al deze rijksmonumenten staan in het monumentenregister. Op dit moment worden er geen nieuwe panden van voor 1940 aan dit register toegevoegd. Bent u in het bezit van een oud pand maar weet u niet of het een rijksmonument is raadpleeg dan het rijksmonumentenregister.

Monumentenschildje

Veel mensen denken dat een rijksmonument herkenbaar is aan het blauw-witte schildje. Dit schildje is echter bedoeld als kenmerk van gebouwen die in tijden van bijvoorbeeld oorlog beschermd moeten worden. Zo kan een modern pand waarin een waardevol archief zit ook een schildje dragen. Als eigenaar van een rijksmonument kunt u het blauw-witte schildje niet aanvragen.

Goed om te weten

Fiscaal voordeel

Voor het onderhoud van uw rijksmonument zijn er extra fiscale aftrekmogelijkheden. Als particulier eigenaar van een rijksmonument kunt u de kosten voor het onderhoud van uw pand fiscaal verrekenen met uw inkomen. Lees meer over op onze pagina: fiscale informatie.
 

Vergunningen

De wet beschermt monumenten tegen sloop en ingrijpende verbouwingen. Monumenten mogen niet zomaar gerestaureerd of verbouwd worden. Voor werkzaamheden aan uw rijksmonument is vaak een omgevingsvergunning nodig. De ambtenaar van uw gemeente beoordeelt of met een verbouwing het historische karakter van een pand behouden blijft. Informeer vooraf bij uw gemeente welke procedures u moet doorlopen voordat de restauratie van start kan gaan. Op Monumenten.nl staat een uitgebreid overzicht met adressen van de afdelingen monumentenzorg van gemeenten.
 

Onderhoud van rijksmonumenten

Waar kunt u zelf op letten? Met regelmatig onderhoud blijft uw rijksmonument in goede staat. Een aantal zaken kunt u ook zelf doen. In ons dossier Onderhoud leest u hierover meer.

Uitbesteden van onderhoud

Laat u het onderhoud liever aan een deskundige over? In onze bedrijvengids vindt u de adressen van bedrijven met ervaring in de monumentenwereld. Ook is het mogelijk een abonnement te nemen op de Monumentenwacht voor een periodieke inspectie van uw monumentale pand.

Hoe komt de huurprijs van monumenten tot stand?

Woningen die zijn aangewezen als rijksmonument zorgen vaak voor hogere (onderhouds)kosten voor de verhuurder. De kosten ontstaan doordat de verhuurder gebonden is aan specifieke eisen en richtlijnen. Daarom mag de eigenaar als hij aantoonbaar investeringen heeft gedaan voor de instandhouding van de monumentale waarden een toeslag op de maximale huurprijs berekenen van 30%.