U bent hier

Alles over

Monumentenzorg

Een vervallen monument in de buurt. Wat nu?

De meeste monumenteneigenaren zorgen goed voor hun huis. Toch kan het voorkomen dat een historisch gebouw in uw omgeving in verval raakt. Bij Monumenten.nl krijgen we regelmatig vragen binnen over wat men in zo’n geval kan doen. De verwaarlozing van een monument reikt verder dan het pand zelf. Het heeft ook een negatieve uitstraling op de omgeving. Maakt u zich zorgen over de staat van een oud pand in uw buurt? Dit kunt u doen. 

In de Erfgoedwet is een instandhoudingsplicht voor rijksmonumenten opgenomen. Een eigenaar hoort het rijksmonument voldoende te onderhouden. Ga daarom eerst na of het pand een rijksmonument is. Is dat het geval, dan geldt hiervoor de instandhoudingsplicht. Voor provinciale en gemeentelijke monumenten ligt het iets lastiger. Provincies en gemeenten bepalen namelijk zelf of voor ‘hun’ monumenten de instandhoudingsplicht geldt. In de provincies Noord-Holland en Drenthe geldt bijvoorbeeld een dergelijke instandhoudingsplicht voor provinciale monumenten. Ook de meeste gemeenten hebben een bepaling tegen de verwaarlozing van gemeentelijke monumenten in hun erfgoedverordening staan.

Persoonlijk contact

Wellicht is de beste stap om eerst een kopje koffie te drinken met de eigenaar en deze te wijzen op de mogelijkheden voor een instandhoudingssubsidie. Een eigenaar die niet zelf in het pand woont, is niet altijd op de hoogte van de staat van zijn pand. Een persoonlijk gesprek kan vaak al voor veel wederzijds begrip zorgen.

Melding bij de gemeente

De volgende stap is om uw zorgen bekend te maken bij de gemeente. U doet daarvoor een melding  van verwaarlozing of achterstallig onderhoud aan een monument (meestal kan dit online). Waarschijnlijk komt uw melding terecht bij de monumentenambtenaar. De gemeente onderzoekt uw melding en neemt contact op met de eigenaar. Weigert de eigenaar mee te werken, dan volgt een aanschrijving. Uiteindelijk kan de gemeente overgaan tot handhaven en zelfs via de rechter het monumentonderhoud afdwingen. In ernstige gevallen waarin u opzet vermoedt, helpt u de gemeente als u bewijs heeft. Misschien heeft u nieuwe aantastingen of incidenten vastgelegd op foto of video.

Belangenverenigingen

Naast melding bij de gemeente kunt u ook de plaatselijke erfgoedvereniging op de hoogte brengen van uw bezorgdheid. Landelijke verenigingen zoals Heemschut en het Cuypersgenootschap kunnen de kwestie bij de gemeente aankaarten. Zij schrijven bijvoorbeeld een brief naar de gemeenteraad met het verzoek tot aanschrijven en handhaven. Deze verenigingen hebben veel ervaring met zulke zaken en kunnen – als dat nodig is – in beroep gaan tegen een gemeentebesluit.