Wij konden daardoor het achterste deel van de school kopen. Het voorste deel is nu in gebruik door een internationaal onderwijsinstituut, gelieerd aan de Roosevelt academie. Deels voor docentenhuisvesting en deels voor onderwijs. Vijf jaar geleden werd de koop gesloten. De eerste tijd is onder andere opgegaan aan het doorlopen van procedures en de sanering van de binnentuin. Daar zat nogal wat historische vervuiling, zoals lood, zink en koper in de grond. Het feit dat je een monument koopt betekent dat je niet zomaar kunt gaan verbouwen. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en de gemeentelijke monumentencommissie kwamen kijken om te bepalen welke onderdelen van zo grote waarde waren, dat we ze niet mochten aanpassen. Zo moesten de grote ramen aan de achtergevel intact blijven. Wij hadden daar openslaande tuindeuren gedacht, maar dat mocht dus niet. We hebben er geen slapeloze nachten van gehad, dat hoort nu eenmaal bij het wikken en wegen rondom een monument. En het is ook wel een deel van de uitdaging.
De afgelopen twee jaar zijn we intensief met de bouw bezig geweest. Het feit dat we er een passief huis van wilden maken had nogal wat consequenties. Het bureau waar mijn man werkt als architect heeft de nodige ervaring met het restaureren van monumenten. Er zijn aannemers die het nodige weten van restaureren, maar niet van passieve huizen bouwen. Er is nog nooit een monument verbouwd tot passief huis. Er is dus in dit pand heel veel kennis en kunde gestopt, die de mensen die na ons komen weer kunnen benutten.
"Passief monument vraagt om volle inzet"
Door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en de monumentencommissie werden soms delen aan de buitenkant en soms aan de binnenkant van het pand aangewezen als ‘waardevol’. Nu vraagt het passief wonen concept om een grootscheepse isolatie. Bij een modern huis kan je ervoor kiezen om alle isolatie danwel binnen of buiten aan te brengen. Bij dit pand hebben we het afgewisseld. Bij een waardevolle buitengevel brachten we de isolatie aan de binnenkant aan, zoals bij de tuingevels. Daar hebben we aan de binnenkant drielaags glas aangebracht, de buitengevel hebben we daar geconserveerd. Maar bij de wand met de kenmerkende gele en zwarte tegeltjes uit 1924 – zeer herkenbaar als schoolinterieur uit die tijd- moesten we de isolatie juist aan de buitenkant aanbrengen. Dit vroeg veel creativiteit en technische innovatie van alle partijen. Want door dat alsmaar laten verspringen van de isolatie liepen we een grote kans op - zoals dat in het passief wonen jargon heet – “koudebruggen”. Dat zijn plekken waar koude je pand in kan komen of warmte je pand kan verlaten. Naast alle isolerende maatregelen hebben we ook gewerkt aan onze eigen energievoorziening door zonnepanelen op het dak te plaatsen en warmtepompen in onze tuin aan te brengen.. Als de energieprijzen de komende jaren gaan stijgen, is ons pand ook in dat opzicht op de toekomst voorbereid.
We zijn er enorm trots op dat het ons is gelukt om nu als eersten in Nederland en misschien wel Europa, zo’n monument te kunnen laten voldoen aan het passief huis concept. Ons pand heeft eind 2010 de blowerdoortest en de infraroodmeting glansrijk doorstaan, in december van dat jaar hebben we het certificaat van de stichting passief huis uitgereikt gekregen. Dat doel was in de loop van de jaren eigenlijk onze grote opgave geworden. Ons monument, dat al had bewezen door haar leeftijd dat ze duurzaam was, is nu ook nog eens een bewezen comfortabel en energiezuinig onderkomen geworden.
We zijn verrast door de lichtinval in dit pand. Toen we het kochten zaten er overal verlaagde plafonds in. Wij hebben de plafonds van vier en een halve meter hoogte weer teruggebracht. Het zonlicht valt in het bouwdeel uit de jaren twintig van de vorige eeuw zo mooi op al die ronde vormen. Fenomenaal is het!”
Meer informatie over het huis en over passief wonen op: www.passiefrestaureren.nl